Version 1.1 of the definition has been released. Please help updating it, contribute translations, and help us with the design of logos and buttons to identify free cultural works and licenses!

Definition/Nl

From Definition of Free Cultural Works
Jump to navigation Jump to search

Ontwikkelingsversie
Dit is ontwikkelingsversie 1.1 alfa van de definitie. Het versie nummer zal gewijzigd worden indien de definitie wijzigt. De bewerkbare versie van de definitie kan gevonden worden op Definition/Unstable. Zie authoring process voor meer informatie, en zie translations indien u een andere versie wilt bijdragen.

Samenvatting

Dit document definieert "Vrije Culturele Werken" als werk of expressies die vrij bestudeerd, toegepast, gekopieerd en/of gewijzigd kunnen worden, door iedereen, voor elk doeleinde. Het beschrijft ook bepaalde toegestane restricties die de essentiële vrijheden respecteren of beschermen. De definitie maakt onderscheid tussen vrije werken en vrije licenties die gebruikt kunnen worden om de status van een vrij werk wettelijk te beschermen. De definitie zelf is geen licentie, het is een hulpmiddel om te bepalen of een werk als "vrij" beschouwd kan worden.

Voorwoord

Door maatschappelijke en technische vooruitgang is het voor een groeiend deel van de mensheid mogelijk om tot allerlei werken toegang te hebben, deze te bewerken, te maken, te wijzigen, te publiceren en te verspreiden: kunstwerken, wetenschappelijk en educatief materiaal, software, artikelen, in het kort: alles wat digitaal kan worden weergegeven. Vele gemeenschappen zijn gevormd om deze nieuwe mogelijkheden te uiten en een rijkdom van collectief bruikbaar werk te creëren.

De meeste auteurs, wat hun werkgebied dan ook is, of ze amateurs of professionals zijn, hebben interesse in een omgeving waarin hun werk kan worden verspreid, gebruikt en afgeleid op een creatieve manier. Hoe makkelijk het is om werk te hergebruiken en af te leiden, hoe rijker onze cultuur wordt.

Om er van zeker te zijn dat dit systeem soepel functioneert, zouden auteurswerken vrij moeten zijn, en met vrijheid wordt bedoeld:

  • de vrijheid om gebruik te maken van het werk en de voordelen hiervan te ervaren
  • de vrijheid om het werk te bestuderen en de verkregen kennis toe te passen
  • de vrijheid om kopieën te maken en te verspreiden, in het geheel of in gedeeltes van de informatie of de expressie
  • de vrijheid om veranderingen te maken en te verbeteren van het werk, en afgeleid werk te verspreiden

Als auteurs geen actie ondernemen, zullen hun werken vallen onder de bestaande auteurswetten, welke sterk limiteren wat anderen kunnen en niet mogen. Auteurs kunnen hun werk vrij maken door uit een een aantal licenties te kiezen. Als een auteur kiest zijn/haar werk onder een vrije licentie te publiceren, betekent dit niet dat zij al hun rechten verliezen, maar het geeft iedereen de vrijheden zoals hierboven opgesomd.

Het is belangrijk dat ieder werk dat beweert vrij te zijn op een practische en risicoloze manier in de hiervoor genoemde vrijheden voorziet. Om deze reden geven we hierna een precieze definitie van vrijheid voor licenties en voor geschreven werken.

Identificeren van Vrije Culture Werken

Dit is de Definitie van Vrije Culturele Werken. Bij het omschrijven van je werk, moedigen we je aan te refereren naar deze definitie in de trant van: "Dit is een vrij werk, zoals uitgelegd in Definitie van Vrije Culturele Werken." Als u deze term niet wilt gebruiken, kun je kiezen voor de meer algemene term "Vrije Inhoud", of u kunt zelfs refereren naar één van de bestaande bewegingen welke vergelijkbare vrijheden in specifiekere context uitdrukken. We moedigen u ook aan de Vrije Culturele Werken-logo's and -knoppen te gebruiken. Deze zijn in het publieke domein.

Merk op dat deze identificatie niet de rechten, zoals beschreven in de definitie, waarborgen; uw werk moet één van de Vrije Culturele Licenties gebruiken of in het publieke domein zijn om werkelijk vrij te zijn.

We ontmoedigen het gebruik van andere termen om Vrije Culturele Werken te identificeren, termen die niet duidelijk de definitie van vrijheid overbrengen, zoals "Open Content" en "Open Toegang". Deze termen worden vaak gebruikt voor inhoud welke beschikbaar is onder "minder restrictieve" voorwaarden dan die van het bestaande auteursrecht, of zelf werken die slechts "beschikbaar op het web" zijn.

Definitie van Vrije Culturele Licenties

Licenties zijn wettelijke documenten door welke de eigenaar van zekere wettelijke rechten deze rechten mag overzetten naar derde partijen. Vrije culturele werken ontnemen geen rechten -- zij zijn altijd optioneel, en wanneer ze zijn geaccepteerd, geven ze de vrijheden welke auteursrecht alleen niet biedt. Wanneer ze worden geaccepteerd, zullen ze nooit bestaande vrijstellingen in auteursrecht beperken of reduceren.

Essential freedoms

Om erkend te worden als "vrij" volgens deze definitie, moet een licentie de volgende vrijheden geven zonder beperking:

  • De vrijheid om het werk te gebruiken en uit te voeren: Het is de licentieontvanger toegestaan het werk te gebruiken, privaat of publiek. Voor werken waar van toepassing, moet deze vrijheid alle afgeleide gebruiken ("verwante beschermingsrechten") zoals het uitvoeren of interpreteren van het werk, omvatten. Er mogen bijvoorbeeld geen uitzonderingen zijn die politiek of religieus van aard zijn.
  • De vrijheid om het werk te bestuderen en de informatie toe te passen: Het is de licentieontvanger toegestaan om het werk op welke manier dan ook te bestuderen en de afgeleide kennis te gebruiken. De licentie mag bijvoorbeeld niet "reverse engineering" verbieden.
  • De vrijheid om kopieën te distribueren: Kopieën mogen worden verkocht, geruild of gratis weggegeven, als deel van een groter werk, als collectie of onafhankelijk. Er mag geen limiet zijn aan de hoeveelheid kopieën. Er mag ook geen beperking zijn op wie de informatie mag kopiëren of waar de informatie op wordt gezet.
  • De vrijheid om afgeleide werken te distribueren: Om iedereen de mogelijkheid te geven het werk te verbeteren, mag de licentie niet de vrijheid limiteren gewijzigde kopieën te distribueren (of, voor fysische werken, een werk op een of andere wijze afgeleid van het originele), ongeacht de intentie en het doel of deze wijzigingen. Echter, enige restricties mogen worden toegepast om deze essentiële vrijheden of de attributie van de auteurs (zie onder) te beschermen.

Toegelate restricties

Niet alle restricties op het gebruik of distributie van werken belemmeren essentiële vrijheden. In het bijzonder, eisen voor attributie, voor symmetrische collaboratie (d.w.z. "copyleft"), en voor de bescherming van essentiële vrijheid worden beschouwd als toegelaten restricties (en).

Defining Free Cultural Works

In order to be considered free, a work must be covered by a Free Culture License, or its legal status must provide the same essential freedoms enumerated above. It is not, however, a sufficient condition. Indeed, a specific work may be non-free in other ways that restrict the essential freedoms. These are the additional conditions in order for a work to be considered free:

  • Availability of source data: Where a final work has been obtained through the compilation or processing of a source file or multiple source files, all underlying source data should be available alongside the work itself under the same conditions. This can be the score of a musical composition, the models used in a 3D scene, the data of a scientific publication, the source code of a computer application, or any other such information.
  • Use of a free format: For digital files, the format in which the work is made available should not be protected by patents, unless a world-wide, unlimited and irrevocable royalty-free grant is given to make use of the patented technology. While non-free formats may sometimes be used for practical reasons, a free format copy must be available for the work to be considered free.
  • No technical restrictions: The work must be available in a form where no technical measures are used to limit the freedoms enumerated above.
  • No other restrictions or limitations: The work itself must not be covered by legal restrictions (patents, contracts, etc.) or limitations (such as privacy rights) which would impede the freedoms enumerated above. A work may make use of existing legal exemptions to copyright (in order to cite copyrighted works), though only the portions of it which are unambiguously free constitute a free work.

In other words, whenever the user of a work cannot legally or practically exercise his or her basic freedoms, the work cannot be considered and should not be called "free."

Het aanmerken als Vrij Cultureel Werk

Om aangemerkt te worden als vrij, moet een werk beschikbaar zijn onder een Vrije Cultuur Licentie, of de wettelijke status moet dezelfde essentiele vrijheden waarborgen als hierboven opgesomd. Dat is evenwel niet voldoende. Een bepaald werk kan ook niet vrij zijn op andere manieren, die de essentiele vrijheden beperken. Dit zijn de aanvullende voorwaarden die gelden om een werk als vrij te kunnen aanmerken.

  • ....
  • ....
  • Geen technische beperkingen: Het werk moet beschikbaar zijn in een vorm waarbij geen technische beperkingen zijn gebruikt om de bovenomschreven vrijheden te beperken.
  • Geen andere beperkingen of voorwaarden:Op het werk zelf moeten geen wettelijke beperkingen (patenten, contracten, etc) of voorwaarden (zoals privacyrechten (? EH)) rusten, die de bovenomschreven vrijheden beperken. Een werk mag gebruik maken van bestaande beperkingen op het auteursrecht (om auteursrechtelijk beschermd werk te citeren), maar alleen de gedeelten die onmiskenbaar vrij zijn vormen een vrij werk.

In andere woorden, in alle omstandigheden waarin een gebruiker van een werk niet juridisch of praktisch zijn of haar basale vrijheden kan uitoefenen, kan het werk niet aangemerkt worden als een "vrij" en zou het ook niet zo genoemd moeten worden.

Further reading

  • See Licenses for discussion of individual licenses, and whether they meet this definition or not.
  • See History for acknowledgments and background on this definition.
  • See the FAQ for some questions and answers.
  • See Portal:Index for topic-specific pages about free cultural works.

Versioning

New versions of this definition shall be released as soon as a consensus (achieved directly or through a vote, as per the authoring process) has developed around suggested changes. Numbering shall be 0.x for initial draft releases, 1.x, 2.x .. for major releases, x.1, x.2 .. for minor releases. A minor release is made when the text is modified in ways which do not have an impact on the scope of existing or hypothetical licenses covered by this definition.